Zuzana Piussi and the Eccentric Subject: Positional Female Authorship in Slovak Advocacy Documentary
Articles
Katarína Mišíková
Academy of Performing Arts in Bratislava image/svg+xml
https://orcid.org/0009-0007-7509-2068
Published 2026-09-21
https://doi.org/10.15388/Im.2026.105.2
PDF
HTML

Keywords

Slovak documentary cinema
advocacy documentary
female authorship
female gaze
eccentric subject

How to Cite

Mišíková, K. (2026). Zuzana Piussi and the Eccentric Subject: Positional Female Authorship in Slovak Advocacy Documentary. Information & Media, 105, 30-48. https://doi.org/10.15388/Im.2026.105.2

Abstract

Slovak documentary filmmaker Zuzana Piussi is the most prominent representative of film journalism and advocacy documentary in Slovak nonfiction cinema. Despite an impressive body of work spanning two decades and addressing a wide range of socio-political topics, her films remain insufficiently studied domestically and are virtually absent from international documentary scholarship. This paper argues that what critics identify as formal and argumentative inconsistencies in Piussi’s work in fact constitutes a deliberate system of transgressive strategies. Through textual analysis of selected political documentaries, drawing on documentary studies and feminist theory, the paper demonstrates how Piussi positions herself as an eccentric subject – in Teresa de Lauretis’s sense – in order to render invisible or hidden power structures visible. She transgresses the norms of documentary discourse by blending modes, techniques, and voices. She abandons the position of a neutral observer by subordinating her dramaturgy to advocacy and directly intervening in the reality she documents. She crosses ethical boundaries of documentary – those of consent, transparency, and balanced representation – in order to strengthen her argument. And she deploys her own gender subversively as a provocative authorial strategy. Together, these strategies define Piussi’s practice as a specific form of positional female gaze within the tradition of advocacy documentary.

PDF
HTML

References

Akácsová, E. (2012, February 5). Zuzana Piussi: Boh sa nám rehoce. .týždeň. https://www.tyzden.sk/casopis/10586/zuzana-piussi-boh-sa-nam-rehoce/

Aufderheide, P. (2007). Documentary film: A very short introduction. Oxford University Press.

Branko, P. (2004). Slovenský dokumentárny film – Generácia 90. Film.sk, 2, 22–24.

Branko, P. (2009). Babička rúhavá a podvratná. Kino-Ikon, 12(1), 172–180.

Daučíková, A. (2005, December 17). Pozor, my nie sme Marťania! SME. https://www.sme.sk/komentare/c/pozor-my-nie-sme-martania

De Lauretis, T. (2007). Eccentric subjects. In P. White (Ed.), Figures of resistance: Essays in feminist theory (pp. 151–182). University of Illinois Press.

Ferenčuhová, M. (2009). Fenomén Piussi a problém synekdochy. Kino-Ikon, 13(1), 162–171.

French, L. (2021). Female gaze in documentary film: An international perspective. Palgrave Macmillan.

Grečner, E. (2010). Film o zániku filmovej Koliby. Kino-Ikon, 14(1), 155–162.

Krapfl, J. (2013). Revolution with a human face: Politics, culture, and community in Czechoslovakia, 1989–1992. Cornell University Press.

Macek, V. (1992). K dejinám slovenského dokumentárneho filmu. Slovenský filmový ústav – Národné kinematografické centrum.

Macek, V. (2010). 1 297 254 000 Sk. Kino-Ikon, 14(1), 125–154.

Mekas, J. (1968, February 29). Movie journal. Village Voice, 40.

Mišíková, K. (2024a). Representing the self: Cinematic autobiography and auto-fiction in post-1990 Slovak nonfiction cinema. Acta Academiae Artium Vilnensis, (115), 102–119. https://doi.org/10.37522/aaav.115.2024.271

Mišíková, K. (2024b). Nostalgic dimensions of autobiographical canonization: Generational canon in Slovak collective (self)portraits: +−90 and Wave vs. Shore. Eastern European Screen Studies, 16(1), 68–81. https://doi.org/10.1080/2040350X.2024.2357393

mk. (2019, September 19). Zuzana Piussi: Ako dôverníčka som v súdnej sieni počúvala obvinenia a svedectvá Petra Tótha. O médiách. https://www.omediach.com/filmy/16299-zuzana-piussi-ako-dovernicka-som-v-sudnej-sieni-pocuvala-obvinenia-a-svedectva-petra-totha-video

Nichols, B. (2010). Introduction to documentary. Indiana University Press.

Palúch, M. (2015). Autorský dokumentárny film na Slovensku po roku 1989. Občianske združenie Vlna / Drewo a srd – Ústav divadelnej a filmovej vedy SAV.

Pavesi, I., Laourou, J., & Sethi, S. (2025). Early warning: The politicization of arts and culture in Slovakia. Artistic Freedom Initiative – Open Culture! https://artisticfreedominitiative.org/research/slovakia/

Plantinga, C. R. (2010). Rhetoric and representation in nonfiction film. Chapbook Press.

rai. (2012, December 21). Vyděděný film Zuzany Piussi měl premiéru. ČT24. https://ct24.ceskatelevize.cz/clanek/svet/vydedeny-film-reziserky-piussi-mel-premieru-291331

Rancière, J. (2004). The politics of aesthetics: The distribution of the sensible. Continuum.

Renov, M. (2004). The subject of documentary. University of Minnesota Press.

Smejkal, P. (2009). Neverím v objektívnu pravdu. Film.sk, 10, 18–21.

Šmatlák, M. (٢٠١٦). The Slovak Audiovisual Fund: A brief history of prolonged time. In J. Dudková & K. Mišíková (Eds.), Transformation processes in post-socialist screen media (pp. 11–20). Academy of Performing Arts in Bratislava, Film and Television Faculty – Institute of Theatre and Film Research, Slovak Academy of Sciences.

TASR. (2013, January 18). Polícia zastavila trestné stíhanie v prípade filmu Zuzany Piussi. Pravda. https://spravy.pravda.sk/domace/clanok/256289-policia-zastavila-trestne-stihanie-v-pripade-filmu-zuzany-piussi/

Urc, R. (2017). Neviditeľné dejiny dokumentaristov. Slovenský filmový ústav.

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

Downloads

Download data is not yet available.